Boston-Wallingford-New York

Maandag weer de oversteek gemaakt naar het Amerikaanse continent. Mijn tweede thuisland. De 50e reünie van de middelbare school van echtgenoot in Wallingford CT, en een snel bezoek aan de jongste dochter in New York staan op het program.

De  vlucht is als immer lang en maakt mij gaar. Het valt me op hoe ik ter compensatie bereid ben iedere morsel voeding dat wordt uitgedeeld met een zekere gretigheid te ontvangen en veroberen als ware  ik net gered uit een gebied met voedseltekorten,

Op de korte vlucht van Amsterdam naar Dublin krijgen we een kop koffie met een snack. Prima. Maar vanaf Dublin komt het meer serieuze vliegtuigeten. De pretzils met een drankje, waarvoor $5,00 betaald moet worden bij Aer Lingus, Dan het eten, Van te voren door ons besteld omdat op de site waar we onze ticket bestelden de vraag gesteld werd of we wilden eten tijdes de vlucht. Dat leek ons voor een vlucht van 7 uur wel aangenaam, dus ja, we bestelden 2 maaltijden voor 17 euro per stuk.  Duur vonden we dat wel. Maar ja om nu zeven lange uren te vasten…

Aan boord worden de maaltijden bezorgd. Keurig met zelfs echt bestek, geen plastic. Een glazen wijnglas en een porseleinen koffiekop. Een bord met folie eromheen onthult een kipgerecht. Niet slecht.  Een zurig smakende smurrie blijkt rijst en de eetlepel groente is zelfs nog wat knapperig. Tot onze verbazing waren er maar weinig mensen die besteld hadden. We kregen al medelijden met alle passagiers die besloten hadden al die tijd met een lege maag te zitten (en voelden ons licht decadent). Tot op een gegeven moment alle passagiers een (weliswaar iets minder luxe), maaltijd kregen uitgedeeld. Wij waren er dus gewoon ingestonken. Aer Lingus vertelt niet dat er wel een maaltijd is, ook als jij niet de luxe variant besteld. Dit voor wie ooit met Aer Lingus gaat vliegen. Het scheelt toch 2x 35 euro!

Verder at ik met plezier alles op het blad. Broodje, salade, stukje kaas, crackers, eten zelf en het toetje, hemelse chocolade mousse. Veel viel er daarna niet meer te nuttigen, maar iedere kop koffie, iedere granolabar, iedere choco snack ontving ik met open handen. Geef, geef, ik heb geen andere afleiding dan eten.

Ook de 2 appels die niet ontdekt waren door de strenge controles konden we zo lekker oppeuzelen.

Na deze overdaad aan caloriën en suikers moest ik van mezelf een dut doen. Dat mislukte. Dan maar de films bekijken. Begonnen met The Bookthief. Ik kwam tot ongeveer de helft, maar het boeide me niet. Hoe tragisch verder het verhaal ook is over de 2e wereldoorlog en het Duitse gezin dat een Joodse buurjongen tracht te verbergen. Ik vond het  acteren erg stijf en gekunsteld. Amerikaanse acteurs met een nep duits accent, en duitse acteurs wiens engels weer moeizaam is. Misschien hebben wij ook wel teveel films over de oorlog gezien.

Tweede film die ik op mijn mini-scherm bekeek was er een met Meryl Streep in de hoofdrol als Mater Familias van een uiterst dysfunctioneel gezin. Goeie rol van haar en ook van Julia Roberts als verbitterde dochter! Nu eens niet als de romantische alles -komt-goed icoon. Naam van de film is August: Osage County.

Vanuit mijn ooghoeken zag ik steeds de vader en moeder op de voorste middelste rij, waar alle babybezitters terecht komen. Ik heb er zelf ook vaak gezeten. Aan het muurtje voor je wordt een bak opgehangen waarvan men denkt dat het als wiegje zal fungeren. Vergeet het maar. De meeste babies hangen er al snel met benen en armen over de kant heen en zijn niet van plan er een oog in dicht te doen. Deze vader en moeder waren de  hele vlucht druk met hun dochtertje van een maand of zes. Blijkbaar was het gewend in slaap gedanst te worden want ik heb zelden zo’ń ritueel gezien. In Korea kent men ook de gewoonte een kind vrij hard, ritmisch op rug of buik te kloppen met een vlakke hand, om het zo in slaap te krijgen. Maar dit was geen kloppen of wrijven meer. Dit was een combinatie van woest wrijven en kloppen op het randje van meppen, in een tempo waar ik moe van werd,  alleen al van het kijken. Wrijf, wrijf, klop, klopper de klop, wrijf en tegelijkertijd voerde men een soort dansje uit. Knikken door de knieën, wrijf, klop, knik, wrijf, wrijf, knik en klop. En dan zeker 4 of 5 uur lang. Topsport. Het kind sliep drie minuten en dan begon de slaapdans weer. Wat zullen die ouders moe geweest zijn!

We waren er. Met de shuttle naar de metro en met de metro naar huis. Het was zeer warm, 29 gr. Heel Boston liep in korte broek en spaghetti bandjes. Wij hadden dubbele lagen aan en smolten.

De volgende dag was de temperatuur al een stuk gedaald. Tot ieders teleurstelling. De winter heeft hier lang geduurd en is zeer koud geweest. We zien het aan de natuur. Veel dode struiken en alles begint net uit te lopen. De tulpen zijn begonnen te bloeien. De rest van de week wordt het langzaam warmer.

Veertig jaar komen we hier nu in dezelfde buurt, in dezelfde flat. Er is geen huis waar ik zo’n band mee heb als dit appartement aan de haven van Boston. Mijn ouders verhuisden regelmatig en ik heb daarom geen hechte band met welk huis dan ook van vroeger. Behalve misschien het huis van mijn vroege jeugd in Schiedam,  tot ik een jaar of tien was.

Maar hier heb ik zoveel meegemaakt, het is werkelijk mijn tweede thuis.

Storm, suiker en HIFF

Als een veertje vlieg ik langs Meadow Lane. Op een dunne landtong ligt de schier eindeloze, net nieuw geasfalteerde weg in westelijke richting, aan de zuidkant van Long Island, NY. Ten zuiden van het dorp Southampton, waar ik logeer. Aan de linker kant de Atlantische oceaan, verborgen achter de landhuizen en hun enorme tuinen. Aan de andere kant, wist ik, moest Shinnacock Bay liggen. Aan die kant ook huizen, maar minder veel. Ik kreeg af en toe een glimps te zien van een glinstering van water.

Ik fiets als een speer op mijn hybride en kan niet te veel links of rechts kijken. Ook mijn zonneklep zit enigszins in de weg. Het nieuwe asfalt is als een ijsbaan zo glad en makkelijk begaanbaar. De snelheidsmeter langs de kant (uiteraard niet op fietsers berekent) geeft 20 mijl aan. Ik verklap onmiddellijk dat er windkracht 8 staat. En in mijn enthousiasme ben ik nog niet zo ver om aan de terugweg te denken

Opeens valt alle bebouwing weg en heb ik weids uitzicht op Shinnacock Bay, een uitgestrekt meer, waar langs de kust al vele eeuwen de oorspronkelijke bevolking leeft, de Shinnacock Indianen. Nu op een zeer gereduceerd stukje land, het reservaat.

Shinnacock betekent rotsachtige kust. Indianen zijn, zoals overal langs de oostkust van Amerika en verder, de oorspronkelijke bewoners en veel namen herinneren daar nog aan. Ik blijf het tragisch vinden dat zo’n eeuwenoud volk (ze spreken zelf over duizenden jaren) zo slecht is behandeld en terecht gekomen. Ook hier. Verarmd, verpauperd en vaak, door de casino’s die succesvol door hen gerund worden, ook nog eens gokverslaafd in veel gevallen. Maar dat is een ander verhaal. Vorig jaar heb ik geschreven over de Lakota Indianen in de staat Wyoming.

Het meer is indrukwekkend groot en de storm maakt dat de watermassa voortdurend in beweging is. Het felle zonlicht weerkaatst in het woelende water en maakt de begroeiing van grassen, riet en waterplanten een intens groen en goud. Foto’s geven een impressie maar de schoonheid is niet te vangen. Wat is Gods schepping fantastisch. Op een plankier kan ik ongeveer 500 meter over de begroeiing richting het water lopen. Ik word bijna weg geblazen en hou mijn cameraatje stevig vast.

Ik vervolg uitgelaten mijn weg, Water, het doet iets met me wat geen ander natuurfenomeen voor elkaar krijgt, De weidsheid, de ruimte, de geluiden doen me vrijheid ervaren. De storm nog steeds in de rug fiets ik verder, nu op zoek naar een doorgang naar het strand aan de andere kant. Dat duurt even, maar hé, ik geniet!

Aan het strand laat ik me zandstralen. Zoek nog wat drijfhout en schelpen, maar de oogst is mager. Inderdaad, rotsachtige kust. Er liggen voornamelijk steentjes en stenen hier. Van die prachtig rond geslepen, witte stenen. Ik stop er een paar in mijn rugzak en begin aan de terugweg. Mijn tempo ligt aanmerkelijk lager nu. Ik kijk maar niet meer naar de snelheidsmeter, maar ploeg en worstel verder. Heel in de verte voor me zie ik nog een paar fietsers. Ik leef op wanneer ik merk dat ik ze langzaam inhaal. Dichterbij zie ik dat het een jong stel is. Met grote moeite komen ze vooruit. Ben ik competetief? Welnee. Ik span gewoon de benen nog iets meer in en wiel voor wiel kom ik in de buurt.

Mijn suikerspiegel begint te dalen, ik voel het. De inspanning is aanzienlijk en mijn lichaam merkt het. Maar ik ben nu zo dicht bij mijn doel, verder! Ik haal eerst de vrouw in, tralala. Het lijkt alsof het me geen enkele moeite kost. Met mijn Nederlandse fietservaring heb ik wel geleerd dat het energieverlies is om hevig met je bovenlichaam heen en weer te bewegen. Het gaat om je benen. Als ik de man voorbij fiets begint het zweten. Niet van de inspanning, ja ook, maar meer van de suikerdip. Ik fiets door. Ik laat me nu niet kennen natuurlijk. Gelukkig voor mijn zelfrespect is er een strandopgang, eindelijk, waar ik met goed fatsoen kan afstappen. Het stelletje zwoegt me voorbij, terwijl ik snel drie dextro’s in mijn mond prop.

===============================================================HIFF

In The Hamptons is het jaarlijkse Hampton International Film Festival gaande. HIFF. Eén dag begeef ik me onder het filmpubliek dat me een beetje doet denken aan het publiek van het Oude Muziek Festival in Utrecht. Veel senioren, die naast mij onmiddellijk snurkend in slaap vallen wanneer de film wat langzaam voortkabbelt. Ik overdrijf, maar even om een indruk te geven.

Ik heb twee films gezien, een Franse met Juliette Binoche, sterk maar zeer verdrietig. Camille Claudel 1915. Ik schrijf er een aparte blog over. En een tweede, op goed geluk, die ontzettend leuk en onderhoudend was. Een muziek-documentaire over Marvin Hamlisch. Wonderkind en Juliard School of Music graduate wil geen concertpianist worden maar ontwikkelt zich tot componist van vele, vele musical songs. Ik had nog nooit van de goede man gehoord, maar de documentaire was fantastisch.

Met een lunch samen met iemand van Grace Church en dinner met dochter en haar collegaatje, had ik een ware Hamptons day…I was sooo busy!

Frances Ha – film

 greta-gerwig

FRANCES HA

Regisseur: Noah Baumbach
Genre: Drama, Komedie
Acteurs: Greta Gerwig, Mickey Sumner, Adam Driver

Op een zwoele zomeravond zagen we, in een vrijwel verlaten bioscoop, deze film over een meisje (27) in New York City, op zoek naar zichzelf. Omdat een van onze dochters een half jaar in New York verblijft leek het ons leuk ‘van binnenuit’ mee te kijken met iemand die net als zij zich een (levens)weg moet banen in deze miljoenenstad.

Frances (Greta Gerwig) is iemand die je onmiddelijk sympathiek is. Open, lichtelijk klunzig. totaal niet pretentieus en humoristisch. Ze heeft dans gestudeerd en draait mee in een dansgezelschap, waar ze officieel deel van hoopt te gaan uitmaken. Al na vijf minuten denk je, dansen? Dat is totaal niet iets waar ze goed in is. Ze lijkt  groot en vrij lomp, in ieder geval voor een danseres, zelfs al is het geen klassiek ballet.
Ze heeft ze een relatie die niet geweldig is. Liever brengt ze tijd door met haar beste vriendin Sophie (Mickey Sumner). Met haar is ze volkomen thuis en op haar gemak. Ze delen een flat. Wanneer Sophie aankondigt met een andere vriendin een flat te gaan delen omdat die flat in een betere buurt ligt en goedkoper is  blijft Frances gedesillusioneerd achter. Ze wordt niet aangenomen bij het dansgezelschap. Haar relatie gaat uit en ze heeft geen geld meer om de flat op haar eentje te betalen. Ze trekt in bij anderen, maakt een reis naar Parijs in een (domme) opwelling, met gebruik van haar creditcard, zoekt werk en blijft knokken.

Er gebeurt eigenlijk niets bijzonders in de film maar haar leven wordt zo authentiek weer gegeven, met liefde, humor en onopgesmukt dat de film van begin tot einde boeit. Wat is vriendschap? Wat kun je van anderen verwachten? Wat is liefde? Echte liefde? Vergeving, wanneer je je afgewezen voelt door vriendinnen? De dialogen zijn origineel en soms nietszeggend. Net als in het echte leven. Ik kon me zonder moeite met Frances identificeren en hoopte met smart dat er toch nog iets goeds voor haar zou komen.

Een aanrader voor wie een film niet spectaculair hoeft te wezen.

Oh, de film is zwart-wit!

Frances Ha en Tree of Life – film

frannces ha postertree of life


Twee films die ik met interesse heb gezien. Tree of Life voor de tweede keer sinds hij verscheen in 2011. Frances Ha is een recente (filmhuis)film die ik in Louis Hartlooper, Utrecht zag.

Tree of Life
regisseur Terrence Malick
Met Brad Pitt, Sean Penn, Jessica Chastain

Eerst: Tree of Life. Dit is, kort gezegd, het verhaal van een jongetje dat opgroeit in de jaren vijftig in Waco, Texas. Zijn vader is ex-militair en werkt als uitvinder/technicus. Zijn grote passie echter is klassieke muziek. Hij had graag musicus willen worden. Hij voedt zijn kinderen streng op, wil dat ze presteren en heeft weinig op met excuses wanneer ze hun klusjes niet naar behoren doen. In de vader proef je frustratie over hoe zijn leven is verlopen tot nu toe. Zijn vrouw is zachtaardig, lief voor haar kinderen en beschermt ze door zwijgend maar zichtbaar voor haar kinderen te kiezen. Er ontstaan spanningen in de relatie met haar echtgenoot. We zien het gedrag van de vader door de ogen van oudste zoon Jack. Hoe kan hij zijn vader respecteren wanneer die zichzelf verliest in driftbuien en inconsequent gedrag? Hij stelt veel van zijn vragen aan God. De film voorkomt dat je een simpel beeld vormt van ‘slechte vader, zielige jongen’. In de vader voel je de worsteling en het hunkeren naar de liefde van zijn vrouw en kinderen en tegelijk zijn machteloosheid. Jack wordt onevenwichtig en ontwikkelt een onverschilligheid die hem met verkeerde vrienden in aanraking brengt. De film suggereert dat de volwassen Jack onevenwichtig is gebleven en verwart. De film eindigt in een verzameling beelden die een soort hemel suggereren waar iedereen elkaar tegen komt, in zowel jonge en als volwassen fases. Eindelijk kan de vader zijn zoon omhelzen, en het gestorven broertje dat verdronken is. Er is een duidelijke christelijk geïnspireerde boodschap in de film. We worden herinnerd aan Job. Gebeurtenissen stijgen boven ons begrip uit, maar wie is in staat leven te scheppen? De film heeft geen makkelijke verhaallijn, is impressionistisch, maar zeer boeiend en met een werkelijk prachtige muziekscore. Hieronder het thema dat steeds terug komt:
Les Baricades Misterieuses van Couperin.

…en Amour!

amourposterGezien: Amour
Regisseur: Michael Haneke. Amour, zijn vijfde Franse productie, leverde hem in Cannes zijn tweede Gouden Palm voor Beste Film op.
Waar: ’t Hoogt, Utrecht
Duur: 127 min.

Amour. Een aanrader, volgens velen. Ontroerend. Tranen. Met gespannen verwachting zat ik maandagavond in de zaal van ’ t Hoogt (leuk filmhuis in Utrecht!).

Kort het verhaal: Georges en Anne, een bejaard echtpaar dat in een mooi, statig appartement woont in Parijs. Ze zijn welgesteld, te zien aan de inrichting en de manier waarop Georges geld uitgeeft. Beiden zijn gepensioneerd in het muziekonderwijs. Eén van haar ex-leerlingen is inmiddels een beroemde pianist. Dochter en schoonzoon zijn musici en wonen in Londen, evenals de kleinzoons. Er is weinig contact. Anne krijgt een lichte attaque en door complicaties bij de operatie die volgt raakt ze halfzijdig verlamd en rolstoelgebonden. Een tweede beroerte treft haar die haar aan bed kluistert en het haar onmogelijk maakt te communiceren. Ze begint te dementeren. Georges heeft haar op enig moment moeten beloven dat hij haar niet naar een ziekenhuis of inrichting zal brengen. Hij verzorgt haar, ondanks protest van dochter en schoonzoon, tot het laatst thuis, geassisteerd door meer of minder capabele privé verpleegsters.

De kijker ziet een mooie, oudere, begaafde vrouw langzaam veranderen in een wrak dat niet meer kan praten of musiceren en volkomen afhankelijk wordt van anderen, inclusief botte verzorgers voor wie zij de zoveelste op een dag is. Een aanblik die een onbehaaglijk gevoel geeft. We kennen immers allemaal wel iemand in vergelijkbare omstandigheden. En ooit zal het voor jou zelf misschien ook zo zijn. Georges doet zijn uiterste best haar met liefde, waardigheid en respect te blijven behandelen. Na de eerste tegenslag oefenen ze samen om weer beter te leren lopen. Dan al zegt Anne, ik wil niet meer. Na de tweede beroerte oefenen ze samen om weer te leren praten en zingen. Hij kalmeert haar wanneer ze onrustig is en uren lang hetzelfde roept: pijn, pijn! Hij voedt haar, dringt erop aan dat ze blijft drinken en eten, kortom hij omringt haar met de best denkbare zorg en houdt zijn belofte: Anne wordt niet afgevoerd naar een verpleeghuis. Georges vindt een andere oplossing. De film begint met een scene waarin de brandweer die de met plakband afgeplakte flat openbreekt en daar een opgebaard lijk vindt, omringd door bloemen. Vervolgens ontwikkelt dan zich het verhaal. De film eindigt met de dochter die door een lege flat loopt.

Michael Haneke met de acteurs
Michael Haneke met de acteurs

De film boeide van begin tot einde. Het acteertalent van beide senioren Jean-Louis Trintignant (82) en Emmanuelle Rivax (86) is indrukwekkend. Zeker de rol van Anne, die van kwieke bejaarde verandert in een wrak na 2 beroertes, is ongelofelijk knap gespeeld. Met één hand en één been spelen die niet meer functioneren is nog tot daar aan toe , maar om te spreken met een half verlamd gezicht en de bewegingen van een aan een bed gekluisterde zo te volvoeren dat je geen moment twijfelt aan de authenticiteit van de zieke, is een enorme prestatie.

In het napraten worstelden echtgenoot en ik allebei met wat we nu voelden na het zien van de film. Eerlijk gezegd was de sterkste emotie die ik ervoer er een van irritatie. En daar schaamde ik me voor. Hoe kan dat nou? Als iedereen ontroerd is (de weinige medekijkers in de zaal waren zichtbaar tot tranen geroerd) wat mankeert er aan mij?

Het gaat hier toch om Amour? Iemand die zo zorgt voor zijn aftakelende vrouw doet dat uit liefde. Dat was duidelijk. Maar behalve die twee was er niemand. De dochter wordt op afstand gehouden, zowel door vader als moeder, die niet wil dat iemand haar ziet in haar invalide staat. De verzorgenden zijn ofwel ronduit liefdeloos of slechts professioneel zorgzaam. Anderen zoals de conciërge en zijn vrouw worden niet toegelaten hoewel ze dolgraag wat zouden willen betekenen voor de zieke vrouw die ze al zo lang kennen. Ze mogen boodschappen doen en stofzuigen, maar persoonlijk contact is uitgesloten. Er is sprake van een zelfgekozen isolement. Daarbinnen speelt zich de tragedie af. Er is weinig emotie, er wordt weinig gelachen of gehuild, er is nauwelijks aanraking.

De film zoomt in op de aftakeling en wat dit doet met de twee mensen. Er is weinig tot geen troost. Het is zoals het is. Perspectief ontbreekt, er is geen betekenis. Die boodschap past wel bij het werk van Michael Haneke begrijp ik uit wat ik lees op internet. Hij wil verwarren, levensvragen aan de orde stellen zonder met makkelijke antwoorden te komen.

Daarmee is de filmtitel tegelijk een vraag. Wat heb je nog aan liefde als de ontbinding komt? De kanalen waarlangs liefde zou kunnen stromen van familie, vrienden en buren worden dicht gestopt. De viering van wat het leven was nu het einde nadert, is ondenkbaar. Anne is egocentrisch in haar lijden. Het is haar lijden en zij zal het lijden zoals zij dat wil. Lijden dat ook een weg naar elkaar kan worden in méé-lijden, in méé-dragen, bestaat niet in haar wereld.

Daarmee is voor mij de film, ook al gaat die over liefde, een koele film en blijf ik achter met een soort boosheid. ‘Omhels je dochter, droog haar tranen, laat haar zorgen, laat je troosten door haar liefde!’ , denk ik steeds. “Bidt, leg je leven bij God neer, zoek troost bij Hem”. Gaat daar het lijden mee weg? Nee, maar het zoeken en ontvangen van troost en steun bij en van de ander kan een lijdenstijd wel transformeren tot een tijd van diepe betekenis en ontmoeting, zoals velen getuigen die dat zo hebben ervaren.

Het is Haneke gelukt om me te laten nadenken over liefde en over de betekenis van het lijden dat, zo ervaar ik de film, in zijn ogen geen diepere zin heeft. Toch is de (mantel)zorg van Georges voor Anne, als teken van hun liefde, een baken van trouw in een kille wereld van eenzame, alleen gelaten bejaarden. Eén vraag houdt me nog steeds bezig: Waar is Georges gebleven aan het eind van de film?

Les Miserables en Amour

Gezien: Les Miserables
Regisseur: Tom Hooper
Duur: 187 min.(!)
Waar: Fulco Theater IJsselstein (voor het eerst daar geweest, prachtige zaal)
Waardering: 8

Een zingende Russell Crowe..Dat is even wennen. Het is een van de eerste scènes in de film Les Misérables en ik moet de neiging om hardop te lachen onderdrukken. Zijn stem is wat nasaal en klinkt in de eerste, voor mij onwennige, noten nogal geforceerd. Toch, wanneer ik me heb overgegeven aan de zingende acteurs, is die openingsscène magistraal. Rijen gevangenen sleuren aan lange touwen een grote boot het dok in. Bij iedere zwoegende ruk slaken ze een kreet en er komt een klaagzang op gang. Uit al die mannenkelen klinkt een aanklacht tegen hun onderdrukkers, van wie natuurlijk politiechef Javert (Russell Crowe) de verpersoonlijking is. Een soort Urker mannenkoor in het kwadraat. Maar dan met pit. (Sorry wanneer ik iemand beledig?)

Voor wie het verhaal niet kent even een korte samenvatting. Het verhaal is gebaseerd op de roman van Victor Hugo (19e eeuw). Geschreven o.a. om sociale misstanden in Frankrijk aan te klagen. Hoofdpersoon is Jean Valjean (Hugh Jackman), een arme sloeber die, om het kind van zijn zus te redden van de hongersnood, een stuk brood steelt en daarvoor tot 20 jaar dwangarbeid veroordeeld wordt. Hij ontsnapt, verandert zijn identiteit en bouwt een goed leven op als burgemeester van een klein stadje. Javert is echter geobsedeerd door Valjean en stelt alles in het werk hem alsnog te vangen.

Valjean neemt Cossette, het dochtertje van de gestorven fabrieksarbeidster Fantine, (Anne Hathaway) onder zijn hoede en probeert uit handen van Javert te blijven. Vanwege zijn angst voor ontdekking leiden ze een teruggetrokken bestaan. Cossette wordt echter verliefd op studentenleider Pontmercy, in Parijs. Die maakt deel uit van een beweging van opstandelingen tegen het regime van Napoleon III (neef vàn, 1848-1870), die gerechtigheid willen voor de armen en onderdrukten. Tijdens een confrontatie met de Franse politie raakt Pontmercy gewond en zou gestorven zijn, ware het niet dat Valjean hem op moedige wijze weet te redden. Weer loopt hij daarbij Javert, hoofd van de politie te Parijs nu, tegen het lijf. Een dramatische ontknoping volgt, waarbij het recht zegeviert.

In deze verfilming van het boek uit 2012, met in de hoofdrollen Russell Crowe, Hugh Jackman, Anne Hathaway en anderen, wordt uitsluitend gezongen. Het is een verfilmde musical of een musical met filmelementen. Daar moet je aan wennen, zoals ik al zei in het begin.

Maar dan sleept de film je mee. Er wordt zo mooi gezongen dat je eerst denkt, dit moet karaoke of playback zijn, of iets dergelijks. Maar iedereen zingt op eigen kracht! Tegelijk is het acteren fenomenaal. Jawel, theatraal en soms wat ‘over the top’, maar in een musical of opera leg je andere maatstaven aan dan in een film. De verpaupering en gruwelijke armoede is ook bijna te ruiken en tastbaar in beeld gebracht.

Ik heb, na enige aarzeling, genoten van het spektakel. Want dat mag je het gerust noemen. En van de duidelijke boodschap, waarbij het kwade het niet wint van het goede: moed, trouw en liefde.

De boodschap van de andere film die ik zag is minder helder. Bij het zien van Amour bleven wij  twijfelen wat de filmmaker wil zeggen. Daarover de volgende blog

Alles rauw

Wie heeft hem gekeken? De documentaire van Anneloek Sollaart bij de NCRV, gisteravond. Over een moeder die uit diepe overtuiging alleen maar rauw voedsel eet, geen gekookt eten, geen brood, geen zuivel, geen vlees of vis en geen suiker in welke vorm dan ook. Alleen groente, fruit, noten en zaden. Haar zoon Tom eet dit dieet al vanaf zijn vijfde en is nu veertien. Er wordt een klacht ingediend dat dit dieet een vorm van kindermishandeling is. Tom is te klein voor zijn leeftijd en men is bang dat hij ernstige tekorten oploopt die hem in zijn ontwikkeling tijdens de puberteit ernstig zullen schaden. Een tekort aan bepaalde vetten die nodig zijn voor de ontwikkeling van de hersenen, calcium voor de botten, vitamines en mineralen die alleen na koken vrij komen, nou ja een hele serie bezwaren, die mij ook redelijk in de oren klinken.

Ik ben geïnteresseerd in voedsel en heb er wel het één en ander over gelezen. Over de veel te hoge zoutgehaltes in kant en klaar voedsel, over de schade van (te veel) suiker in je lijf, over de verzadigde en onverzadigde vetten, over het belang van veel groente en fruit (ook in rauwe vorm). Ik ben er zelf mee bezig en als ik niet zo chocola-verslaafd was zou ik alle suiker ook uitbannen…:) Die paar keer in de week dat ik een stukje pure chocola mag zijn me echter nog te dierbaar…Wat ik wil zeggen is dat ik sommige zorgen van de vrouw in kwestie wel begrijp.

Maar ze is extreem. Ze zet kostte wat het kosten mag haar ideeën door. Ze vecht alles aan en krijgt uiteindelijk voor elkaar dat Tom zelf mag beslissen van Bureau Jeugdzorg of hij wellicht twee keer in de week wat vis zal eten bij zijn vriendinnetje. Wiens ouders verder ook bij de rauw-eten (raw food)beweging horen, maar minder ver door gevoerd.

Ik krijg altijd een beetje de kriebels als ik dit soort mensen hoor. De vrouw wil niet gezien worden als een ‘vreemde. gefixeerde zonderling’. Maar ik weet niet hoe ik haar anders kan bekijken. Zelf BROODmager, de hele dag bezig met smurrie-smoothies en salades, lief voor haar zoon, maar zo dominant in haar keuzes. Aan de ene kant snap ik het, dit is belangrijk voor haar en ze laat haar zoon de vrijheid op zijn 18e een andere keuze te maken. Dat doen veel ouders met dingen als roken, drinken of zelfs kerkgang.

Maar om hem te beschermen tegen welke andere invloed dan ook haalt ze hem ook nog van school, om hem zelf les te geven. Het heeft iets van wat je in sektes terugvindt. Een verkokerde kijk op de werkelijkheid waarbij maar één ding speelt, in dit geval: gezondheid.

Ik vond het benauwend, hoewel de vrouw zelf heel ontspannen overkwam. Tom is een weliswaar wat iele, kleine jongen voor 14/15, maar zag er gezond en vrolijk uit. Toch zie je in hem een loyaliteitsconflict. Hij wil zijn moeder niet afvallen, maar als de artsen zeggen dat hij 12 tot 15 cm kleiner zal zijn dan wanneer hij een ‘normaal’ dieet zou hebben, zie je de twijfel wel toenemen.

‘Beter gezond en klein dan ongezond en groot’, is het laatste commentaar van zijn moeder.

Tja, dat zwart-witte…dat is blijkbaar de aard van het beestje. Nooit ’s een lekkere warme maaltijd..arme Tom.

Alleen in de wereld?

Alex Vinkenoog met dochter – bron:ncrv

Ik zag een aantal dagen geleden een ontluisterende documentaire op de TV. Alleen in de wereld, gemaakt door Denise Janzée, Een verhaal over hoe het kinderen van zg. bekende Nederlanders is vergaan sinds zij opgroeiden in de zestiger jaren bij ouders die druk waren hun grenzeloze vrijheid te bevechten en ervan te genieten. Dolle Mina’s die voor vrije abortus streden, hippies die met hun naïeve flowerpower ideeën zich suf rookten aan hasjiesj. Ze experimenteerden met heroïne en LSD, waarvan de kwalijke gevolgen vele malen die van hasjiesj overtroffen. Je ziet het in de film aan de verwoeste gezichten van sommige vaders of moeders. En sommigen overleefden de drugs niet eens.

De ‘kinderen’, veertigers en vijftigers nu, vertellen over het bizarre leven dat ze leidden als kind. Gebrek aan aandacht, als peuter tussen mensen zitten die allemaal zo stoned waren dat ze niets meer beseften. Als vijfjarig jongetje uren alleen erop uit gaan met de tram omdat ouders toch niet merkten of hij er wel of niet was. De sterk wisselende contacten van de ouders. Dan weer die ‘vader’, dan weer die. Alles kon en alles mocht. Eén vrouw is moeite blijven houden met intimiteit omdat ze niet geleerd had wat het was. Haar moeder had seks waar ze bij was, er was geen enkele ontwikkeling van privacy, gezonde schaamte en intimiteit.

Het herinnerde me aan een andere documentaire die ik ooit zag, Communekind: opgroeien bij de Bhagwan, (Maroesja Perizonius). De maakster komt als zesjarig kind met haar moeder in een vrije Bhagwan commune in o.a. Amsterdam te wonen, in de ‘vrije’ jaren zestig. De vrijheid ging daar zo ver dat volwassen mannen  gewoon seks konden hebben met kinderen in de commune. ‘Waarom heb je me daar niet tegen beschermd?’ vraagt de dochter in de film aan haar moeder.

De ouders die geïnterviewd worden in de recente documentaire zijn nog zo stuitend vol van zichzelf dat je hart uitgaat naar de zoons en dochters. De zachtzinnige Alexander, zoon van Simon Vinkenoog, die nu een goeie vader voor zijn drie kinderen wil  zijn, wil uitleggen waarom hij zich verwaarloosd voelde als kind. Elke keer dat hij een zin begint kapt de laatste vrouw van zijn vader hem af met een loftuiting op haar goeroe Simon, die toch zó geweldig was. Alexander houdt wijselijk zijn mond.

Als je ergens duidelijk wil zien hoe wreed geloof in absolute vrijheid is, dan wel in dit soort beelden. Een vrouw die een psychiatrisch wrak is vanwege haar drugsgebruik, een vrouw die bazelt over hoe ‘verruimd’ haar hersenen zijn dank zij de LSD, een zoon die nog steeds zoekt naar geborgenheid en liefde, een dochter die nooit heeft kunnen genieten van lichamelijke aanraking, een zoon die vertelt hoe zijn broertje de waanzin niet overleefde en zelfmoord pleegde. Verdrietige, verdwaalde kinderen van losgeslagen en evenzeer verdwaalde ouders… De documentaire heeft een open einde. Het is een aanklacht. Maar ook een oproep tot begrenzing aan vrijheid. Maar hoe?

Vrijheid kan nooit een doel op zich zijn, dat blijkt wel. Vrijheid werkt alleen als middel tot een doel. Om te dienen, om lief te hebben. Wie geeft ons  leefregels die het leven doen opbloeien in plaats van ons leeg te zuigen en te verpletteren?

Ik nodig de hoofdpersonen in de documentaire (en ook mijzelf weer) uit, de lichte last van de leefregels van Jezus Christus op te nemen. Zijn belofte is: Kom achter mij aan en leef volgens mijn regels en Ik leid je naar Leven en Vrijheid in overvloed.

Marigold Hotel, de film

Gezien: The Best Exotic Marigold Hotel
Waar: Boston, VS
Regisseur: John Madden

De complete adel van de Britse acteurs heeft in deze film een rol gekregen. Dat is dan wel het 60+ gedeelte van die adel. Maar wie denkt een soort Maxfilm te zien met een stelletje suffe bejaarden, geen zorgen. De spelers zijn geweldig, de entourage, India, fascinerend en de muziek vrolijk.

Toegegeven,Het verhaal is niet erg diep of met vele lagen. Maar er komt toch veel voorbij tussen alle zogenaamd komische scenes. Judie Dench schittert in haar rol als weduwe die vanwege financiële problemen een goedkoop onderkomen zoekt en zelfstandigheid, Maggie Smith, koningin van Brits drama (dowager in Downton Abbey) heeft een nieuwe heup nodig en in India kan dit snel en goedkoop. Zo zijn er nog een aantal reizigers die om verschillende redenen in Marigold Hotel belanden, uiteraard niet het luxe seniorenresort dat de Engelse brochure belooft. Ze komen terecht in een weliswaar karakteristiek, maar oud en vervallen hotel uit de koloniale tijd. De eigenaar is een grenzeloos optimistische jonge man uit een rijke familie, die het helemaal ziet zitten. De senioren beleven van alles, alleen of samen. En de verhoudingen onderling verschuiven. Ten goede of ten kwade.

Een komedie met af en toe een serieuze wending. Niet eentje waar je dubbel bij ligt, maar waarbij je wel steeds een glimlach voelt. Inderdaad, een feelgood film, maar wat is daar mis mee als er zo geweldig geacteerd wordt? De enige zwakke speler is de jonge Indiase eigenaar van het restaurant. Een beetje te veel van het goede vonden wij.