Korean barbecued beef – a la maison

Vanavond lekker Koreaans gegeten. Ik had runderreepjes gekocht bij de AH. In Korea is Bulgogi een feestmaaltijd, zeer traditioneel. Oorspronkelijk boven een open vuurtje wat niet te vergelijken zo lekker is. We hebben het een keer op een picknick tijdens het najaar zo gegeten. In de bus waren bakken gemarineerd rundervlees meegesleept. Op de plek van de picknick aangekomen, in een prachtige vallei, langs een stromend bergbeekje, moest ieder groepje een eigen vuurtje bouwen en kregen we vervolgens een bergje vlees om te roosteren. Op een aluminium schaaltje met gaatjes. Koreanen zijn er zeer bedreven in, althans toen. Ieder najaar en voorjaar trekt men er massaal op uit om te picknicken, het liefst met verse zelf klaargemaakte producten. Het zou me niet verbazen als er tegenwoordig meer in de winkel gekocht wordt, maar toen, in de 80’er jaren, was dat erg ongebruikelijk.

Terug naar mijn Nederlandse bulgogi.

400 gr. runderreepjes
champignons (stuk of vijf, liefst grotchampignons)
een wortel
3 á 4 bosuitjes
4 teentjes knoflook
zoute sojasaus, Kikkoman, 0,5 kopje)
sesamolie (te koop bij AH)(10 eetlepels)
een eetlepel suiker

De groente snijden, in niet te dikke plakjes, de bosuitjes in ringetjes (in Korea snijdt men alles schuin wat decoratief is. De bosuitjes worden dan ovale rondjes ipv ronde bijvoorbeeld). De knoflook persen.

Mengen met het vlees, de sojasaus en sesamolie toevoegen plus de suiker.Het lekkerst is het om dit mengsel minstens 2 uur te laten marineren.

Vervolgens een zo dik mogelijke pan (ik heb een gietijzeren wok) zo heet mogelijk laten worden en dan in één keer het vleesmengsel erin. Na 5 minuten is het klaar, zo gauw er geen roze of rode vleeskleur meer is.

Erbij eet je gewone witte rijst, liefst ronde Turkse, die lijkt het meest op de Koreaanse. Te koop in iedere Turkse winkel (goedkoop) of bij AH onder de naam Japanse rijst (duur).

In Korea wordt een sausje erbij gemaakt van rode peperpasta met sojasaus en een ander soort bonenpasta. Pittig. Helaas zijn die ingrediënten niet te koop in Nederland, behalve online: KoreaShop

Het sausje gaat op een combi van een slablad, waarop een hapje rijst, een stukje vlees en vervolgens vouwt men het op in een rolletje (maakt niet uit hoe) en hop, in het mondje. Verrukkelijk!

Je kunt natuurlijk nog een lekkere salade erbij maken, een bouillon-achtige soep (koreanen eten altijd soep bij het eten, niet vooraf, maar tegelijk met de rijst enz.)

Eet smakelijk, maar wel met stokjes!

Voor wie van Aziatisch eten houdt

quiz

Aziatische-ingrediënten.nl. Deze site is een geweldige vondst. Ik was op zoek naar een webwinkel voor Koreaanse producten, een nieuwe, omdat mijn eigen gesloten is wegens de geboorte van een dochter. Dat gebeurt dus ook in de digitale wereld. Ga je online shoppen, kan 24/7 tegenwoordig, sta je voor een dichte deur. Ik vond het eigenlijk wel leuk. Opeens landt dat virtuele gebeuren op aarde. De wereld van vlees en bloed en levende mensen.Die baby’s krijgen.

Maar goed, ik dwaal af. Ik vond dus deze site en ben daar zeer enthousiast over want voor zover ik het nu kan bekijken is er uitleg over honderden Aziatische producten, gerangschikt onder categorieën van land van herkomst, sauzen/smaakmakers/groenten enzovoorts. Heel leerzaam en met een mooie duidelijke lay-out. Foto’s en filmpjes over de oorspronkelijke bereiding van tofu  (een soort kaas van sojabonen) in Japan bijvoorbeeld. (Zoekend naar een afbeelding van tofu stuitte ik ook op deze site. Voor de echte doorzetters: hoe maak je je eigen tofu!)

Wie van Aziatisch koken houdt: ga kijken!

Persimmons

Mensen, deze vrucht moet jullie een keer proberen: Kaki-fruit of Sharon-fruit. Onder deze naam vind je ze in de Nederlandse of Turks/Marokkaanse groetenwinkels. In het Engels gaan ze onder de naam ‘persimmon’. Ze zien er uit als oversized tomaten, oranje van kleur en ze kunnen hard zijn of zacht. In Nederland verkopen ze doorgaans de zachtere soort, die op zijn lekkerst is wanneer de buitenkant er bijna verrot uitziet.

Wij kochten laatst vier ‘persimmons’ bij onze T/M groenteboer. Enorm groot en zo heerlijk zoet! Ik voeg wat foto’s toe om te laten zien hoe je de vrucht eet.

persimmon
buitenkant
persimmon gesneden
gesneden
persimmon eten
..en eten!

Vroeger hadden wij in onze Koreaanse tijd een persimmon boom in de tuin van ons gehuurde huis. Onze kids plukten met veel plezier de vruchten uit de hoogste takken, vooral oudste dochter Jes was er goed in. De pret duurde maar een jaar, want wij hadden niet op de eigenares van ons huis gerekend. Op een slechte dag kwam ze in haar zwarte auto met chauffeur om de persimmons te plukken..Ai, dat was een miskleun. Ze heeft ons duidelijk te verstaan gegeven dat we niet alleen een zooitje van de tuin maakten maar ook nog haar eigendom claimden. Het speet ons zeer en de volgende jaren plukten we er maar af en toe eentje.

Aan een boom zo vol geladen….

Hoe men thee zet – moeders’ regels

Wanneer ik Kim, mijn man, thee zie zetten (of anderen) besef ik hoe diep de door je moeder aangeleerde gewoontes zich wortelen in je ziel.

Mijn moeder zette echte thee. Als kind was ik graag in de keuken en keek toe hoe mijn moeder dingen deed. Blijkbaar vroeg ik ook waarom en zo legde ze me haar manieren uit. Ze had er dus ook nog argumenten bij. Thee zetten was een vast ritueel. Er bestonden nog geen theezakjes toen. Je had gewoon een busje losse thee. Mijn moeder gebruikte ook geen thee-ei, maar schepte een flinke lepel losse thee in de theepot.

Maarrrr, en hier komt de fijne techniek van het ware thee zetten: eerst werd de pot omgespoeld met kokend water, zodat die op kamertemperatuur kwam. Vervolgens werden de blaadjes thee erin gedaan, die in de warmte van de pot alvast hun aroma konden afgeven. Pas dan, en ook pas dan, werd het hete water over de theeblaadjes gegoten. Vijf minuten trekken. En de kopjes konden gevuld met goudbruin vocht. Wel door een theezeefje natuurlijk. (En, van de voorwerpen die niet afgewassen mochten worden met sop was de theepot er één van.)

Als ik nu mensen het omgekeerde zie doen, eerst de pot vullen met heet water en er dan een zakje in hangen verbeeld ik me dat die thee lang zo lekker niet is als thee volgens moeders’ regels.

Ik heb even gegoogled en moeders hebben altijd gelijk. Kijk maar eens op deze site

Lekkere eenpansgerechten – Pasta met Cervelaatworst en Bietjes

Nodig voor Pasta met Cervelaatworst en Bietjes (liefst zoveel mogelijk biologisch:))

-olijfolie
-1 à 2 uien
-1à 2 tenen knoflook
-1 wortel
-bosuitjes
-evt. groene paprika of courgette
-een paar grotchampignons
-2 gekookte krootjes (Rotterdams voor bietjes)
-plakjes harde cervelaat of chorizo worst (o.i.d.)
-voor de liefhebber: parmezaanse kaas, vers
-kruiden: zout, peper, worcestershiresaus (als je het in de kast hebt staan, scheutje ketjap kan ook)
rozemarijn

Snij de uien in ringen, de wortel in plakjes, en de knoflook en fruit in olijolie voor een paar minuten (3 of 4), voeg paprika toe en/of de courgette in stukjes gesneden. Even meebakken, met evt. de champignons erbij.  Op het laatst de worstplakjes erbij voegen om door te warmen.

Inmiddels de gekookte bietjes afspoelen, zo droog mogelijk maken met keukenpapier en in blokjes snijden. Voorzichtig door het groente/worstmengsel roeren. Kruiden toevoegen en goed heet laten worden. Op het allerlaatst de bosuitjes erdoorheen. Zo blijven ze mooi groen.

De pasta kan ondertussen ook gekookt. Ik neem meestal fusilli, van die spiraaltjes zijn dat. Rest nog het mengen en op smaak brengen met peper, zout enz. naar smaak. Op de borden nog wat verse parmezaanse kaas raspen en: eet ze!

Dit is een variatie op een recept wat ik nu bijna 40 jaar geleden bij vrienden in Groningen at. Ben benieuwd of ze het zelf nog maken? Ite en Willemien? De combi van bietjes en de wat zoetere groenten met het zoute, pittige van de worst is heel lekker vind ik.

Kabeljauw in Korea

Iemand schreef in een reactie dat ze, op zoek naar een recept voor kabeljauw, op mijn site terecht was gekomen. In m’n blog over mijn vader en vis eten op vrijdag.

Ik herlas de blog nog eens en realiseerde me toen hoe diep eigenlijk dat kabeljauw-eten in me geworteld is. Het staat gelijk aan veiligheid en thuis.

Het is 1986. Ik lig al bijna een week in het ziekenhuis in Zuid-Korea. Ik sterf van de buikpijnaanvallen en wordt volgestopt met anti-biotica omdat de artsen meenden dat ik een bekkenontsteking heb. De pijn bleef terugkomen en na een kijkoperatie blijkt dat ik een buitenbaarmoederlijke zwangerschap heb. Daar lig ik dan. Al zes dagen in een Aziatisch ziekenhuis, met echtgenoot Kim in één  kamer. Die moet namelijk voor me zorgen. Verpleegkundigen komen me alleen pilletjes brengen en de infusen controleren. Verder moet alles door de familie gebeuren.

kimchiin

Al zes dagen eet ik driemaal per dag Koreaans. Wel een wat verwesterde versie. Maar of dat nu zo’n verschil maakt?
’s Ochtends rijst met soep, ’s middags rijst met soep en ’s avonds aardappels en soep en kimchi. Helemaal niet vies, ik at wat ik op kon en dat was het.

Als uiteindelijk blijkt dat ik een zwangerschap van een week of 7 in de eileider heb, er groot risico op perforatie is, moet ik geopereerd. Kim vertrekt daarna uitgeput naar huis (sliep slecht op z’n harde ziekenhuisbedje) en Loes, mijn zus, die ‘toevallig’ bij ons in Pusan logeert, neemt zijn plaats in.

Na de operatie, wanneer ik als een postpakketje in een laken word overgetakeld naar mijn bed, neemt zij de regie in handen. Ze had de kamer al gesopt (naar Nederlandse maatstaven was het er wat groezelig) en biedt aan voor me te gaan koken omdat ik het Koreaanse voedsel even niet meer kan zien of ruiken.

Op iedere afdeling in het ziekenhuis zijn keukens waar gekookt kan worden door familie. Het ziekenhuiseten is zoals overal matig van kwaliteit en het maakt de rekening ook een stuk hoger. Dus de meeste familie komt iedere dag naar het ziekenhuis om een potje te koken voor geliefden.

Loes mengt zich opgewekt onder de Koreaanse dames die iedere kookbeweging van haar met een brandende nieuwsgierigheid volgen. Loes moet ieder pannetje laten zien en uitleggen wat ze aan het maken is. Dat valt niet mee als je geen woord Koreaans spreekt! Loes amuseerde zich kostelijk. Ze was ook al op de markt geweest immers, waar ze met handen en voeten duidelijk gemaakt had wat ze wilde.

Want wat wilde ik? Ik mocht kiezen zei Loes. En vanuit het diepst van m’n ziel kwamen de maaltijden van m’n moeder naar boven: aardappeltjes met boontjes en een balletje gehakt. Aardappelpuree, kabeljauw en boterjus met kabeljauw-bloem worteltjes. Die worteltjes konden me vroeger gestolen worden maar nu lachten ze me toe als het meest exquise voedsel.

En zo peuzelen Loes en ik op mijn Koreaanse ziekenhuiskamer gezellig samen Nederlandse maaltijden.  Later heb ik wel tegen Loes gezegd dat ik het een soort vervulling vond van ps.23: U richt een tafel voor mij aan..

Het was een moeilijke tijd. Vier kinderen thuis, ik behoorlijk ziek, zwak na de operatie. Geen familie, weinig vrienden. En dan toch: zo ver van Nederland vandaan je eigen grote zus die voor je zorgt en lekkere “kabeljauw met botersaus” voor je klaarmaakt.

Ik kon letterlijk proeven hoe goed God was…